Những điều cần biết về làng nghề gốm sứ Kim Lan

Làng nghề gốm sứ Kim Lan tìm về cội nguồn xuất phát, nơi ghi dấu ấn cho một làng nghề làm gốm truyền thống phát triển mạnh mẽ. Một thời gian dài, gốm Kim Lan bị lãng quên, phải “sống” nhờ danh của gốm Bát Tràng nhưng nay làng nghề gốm này đã dần lấy lại tên tuổi, khẳng định vị thế trên thị trường. Vậy thì hôm nay hãy cùng tìm hiểu về gốm sứ Kim Lan với Gốm Sứ Mộc. Xem làng nghề này phát triển từ khi nào và hiện nay làng nghề ra sao nhé!

1/ Giới thiệu về làng gốm Kim Lan

Xã Kim Lan nằm kế cận với làng Bát Tràng thuộc huyện Gia Lâm (Hà Nội) nhưng không mấy ai biết đến cái tên làng gốm này đã từng nức danh một thời, là cái nôi của nền văn minh gốm sứ vùng Đồng bằng sông Hồng, có tuổi đời sớm hơn cả gốm Bát Tràng.

Theo các nhà nghiên cứu về khảo cổ và lịch sử, nghề gốm ở Kim Lan đã xuất hiện từ rất lâu, khoảng hơn 1000 năm và từng có thời kỳ phát triển đến cực thịnh. Tuy nhiên, những năm gần đây, nhiều người mới biết đến Kim Lan là một ngôi làng cổ có truyền thống nghề gốm lâu đời. Đi chặng đường chừng 30km từ trung tâm Hà Nội, tìm về Kim Lan – ngôi làng cổ đã có tuổi thọ lên đến hơn nghìn năm.

Mời các bạn đọc bài viết: Quy trình làm gốm Lái Thiêu – Những điều cần biết

làng nghề gốm sứ kim lan
làng nghề gốm sứ kim lan

2/ Sự phát triển làng nghề

Vào thăm Nhà bảo tàng gốm sứ và lịch sử Kim Lan, nơi đây trưng bày 300 hiện vật cổ của làng là đóng góp qua những cuộc khai quật và tìm kiếm do ông Nguyễn Việt Hồng làm trưởng nhóm cùng các thành viên trong nhóm “Tìm về nguồn cội của làng” và cố TS Nishimura Masanari – nhà khảo cổ học người Nhật Bản.

Trong số những hiện vật được trưng bày tại nhà bảo tàng gồm có tấm ngói mũi hài, gạch trang trí với hoa văn và hình chim, phượng, những mảnh gốm từ các chậu, bát sứ cổ, tiền đồng, viên gạch có khắc chữ Hán… Trong số này có một số hiện vật cao cấp như đĩa lớn vẽ hoa văn phượng bằng hoa lam, âu men ngọc, bát to vẽ hoa cúc bằng nâu sắt. Ngoài ra còn có tiêu bản gốm trang trí cả hoa lam và nâu sắt.

Dựa trên kết quả ba lần khai quật (2001 – 2003), các nhà khảo cổ đã đưa ra kết luận: Thời kỳ hưng thịnh nhất của nghề sản xuất gốm sứ của Kim Lan là vào khoảng thế kỷ XIII – XIV và là trung tâm sản xuất gốm sứ của kinh thành Thăng Long. Hơn thế nữa, gốm Kim Lan có khả năng xuất khẩu ra nước ngoài, do những mảnh gốm thời Trần có hoa văn gần giống những mảnh gốm tìm thấy ở Philippines và Indonesia.

Từ thời Lý, Trần, làng gốm Kim Lan đã phát triển rực rỡ và từng là trung tâm cung cấp vật liệu xây dựng cho kinh thành Thăng Long, sản xuất các vật liệu sinh hoạt bằng gốm sứ cho hoàng cung và cả dân thường. Thế kỷ XIII – XIV, làng đã sản xuất gốm sứ, đất nung cổ kéo dài qua nhiều thế kỷ, phát triển hưng thịnh nhất. Gốm Kim Lan được xếp vào loại hàng cao cấp, luôn mang một sắc thái giản dị cùng vẻ đẹp tao nhã.

3/ Những biến cố thăng trầm của làng gốm

Phát triển hưng thịnh là thế, vậy mà một thời gian dài làng Kim Lan mất nghề làm gốm. Lý do là bởi Kim Lan là xã có nhiều ruộng đất, nhận thấy có thể phát triển nhờ nghề nông, người dân trong làng lần lượt bỏ nghề làm gốm chuyển sang nông nghiệp. Thời gian ấy, người Kim Lan chăm chỉ phát triển nông nghiệp lãng quên đi nghề làm gốm truyền thống. Lúc bấy giờ, ai còn tiếc nghề, muốn theo nghề, sang làm công cho làng gốm Bát Tràng.

Ngày nay, nghề gốm Kim Lan đang từng bước khôi phục và phát triển trở lại. Tuy nhiên để có thể gây dựng lại được thương hiệu gốm như xưa cần một quá trình, nỗ lực bền bỉ của người dân và chính quyền địa phương, khi mà bên cạnh người hàng xóm Bát Tràng vẫn luôn chiếm ưu thế trên thị trường gốm sứ.

4/ Sản phẩm gốm sứ Kim Lan

Làng Kim Lan còn được biết đến là nơi sản xuất đồ gốm gia dụng của kinh thành Thăng Long xưa. Các lò nung gốm ở đây thường bé. Điểm đặc biệt của gốm Kim Lan là các sản phẩm không quá cầu kỳ về chi tiết mà tạo được sự tiện dụng, thoải mái cho người dùng.

Sản phẩm chính của làng gốm Kim Lan chủ yếu phục vụ cho sinh hoạt trong cuộc sống hàng ngày. Bạn có thể tìm thấy các sản phẩm như bình, vại gốm, chậu cảnh, lư hương cho đến chén, bát, ống đựng tăm… từ bình dân đến cao cấp.

gốm sứ kim lan hà nội
Mẫu mã sản phẩm gốm sứ kim lan hà nội

Câu hỏi thường gặp

Kim Lan làng nghề gốm sứ nổi tiếng ở đâu?

Kim Lan làng nghề gốm sứ nằm ở huyện Gia Bình, tỉnh Bắc Ninh.

Có gì đặc biệt về sản phẩm gốm sứ ở làng Kim Lan?

Sản phẩm gốm sứ ở Kim Lan được làm từ đất sét cao cấp, có màu sắc tươi sáng và hoa văn tinh xảo.

Lịch sử hình thành và phát triển của làng nghề gốm sứ Kim Lan như thế nào?

Kim Lan làng nghề gốm sứ đã có hơn 900 năm lịch sử, được truyền lại qua nhiều thế hệ thợ thủ công làm gốm sứ.

Bài viết trên đã gửi đến bạn các thông tin về làng nghề gốm sứ Kim Lan truyền thống có lịch sử hình thành lâu đời. Sau thời gian thăng trầm thì làng nghề đang dần lấy lại được vị thế và trên đà phát triển trở lại ở lĩnh vực gốm sứ tại Việt Nam.

Bài viết liên quan
Đặt hàng
087.790.7790