Sản xuất gốm sứ như thế nào? Những điều cần biết

Sản xuất gốm sứ là một trong những quy trình làm gốm có tại Việt Nam để sản xuất ra các sản phẩm gốm trong cuộc sống. Gốm sứ là sản phẩm đặc trưng với nhiều ứng dụng trong cuộc sống, mỗi sản phẩm gốm sứ là một tác phẩm nghệ thuật của các nghệ nhân. Hãy cùng tìm hiểu về quy trình sản xuất gốm sứ trong bài viết sau đây của Gốm Sứ Mộc nhé!

1. Quy trình sản xuất gốm sứ là gì?

Quy trình sản xuất gốm sứ khá công phu và phải được tuân theo một quy luật nhất định về thứ tự, kiểm tra chất lượng cho đến việc kiểm tra thành phẩm hoàn thành. Những người nghệ nhân cần phải trải qua các công đoạn cơ bản này từ làm gốm thủ công hay gốm sản xuất công nghiệp. Quy trình cơ bản gồm 5 công đoạn chính sau: 

  • Chọn và xử lý đất 
  • Tạo hình gốm sứ 
  • Trang trí hoa văn
  • Tráng men 
  • Nung

Đáp ứng cho nguồn cung hàng triệu sản phẩm mỗi năm, các doanh nghiệp gốm sứ dần chuyển mình từ hướng sản xuất thủ công sang sản xuất công nghiệp với máy móc, dây chuyền vô cùng hiện đại để đảm bảo nguồn cung thị trường.

MỜi các bạn tham khảo thêm bài viết: Các kiểu ly gốm sứ cao cấp, đẹp nhất 

sản xuất gốm sứ
sản xuất gốm sứ – Quy trình đầy đủ nhất

2. Chọn và xử lý đất

Gốm sứ được làm từ nguyên liệu chính là đất sét, đặc biệt đất sét phải chọn loại có độ dẻo cao, có độ co ngót nhất định, và khả năng chịu lửa cao. Với mỗi loại sản phẩm gốm sứ khác nhau đều được chế tạo bằng cách chọn và pha các loại đất theo công thức riêng. Nếu là đất mỡ, ít cát, hút nước nhiều thì thường pha thêm cát để quá trình nung gốm sứ không bị nứt. Tiếp theo là công đoạn xử lý đất để loại bỏ các tạp chất, giúp sản phẩm gốm sứ đạt độ trắng, mịn, cho chất lượng cao.

3. Tạo hình gốm sứ – Khâu quan trọng tạo dáng sản phẩm

Tạo hình gốm sứ là khâu quan trọng, nó có vai trò quyết định tới hình dáng sản phẩm gốm sứ. Để tạo hình gốm sứ, các nghệ nhân thường sử dụng bàn xoay hoặc khuôn in và đôi tay khéo léo để tạo hình sản phẩm theo ý muốn. Sau đó các sản phẩm này sẽ được phơi khô dưới ánh nắng mặt trời. 

Với các làng nghề truyền thống thì công đoạn này sẽ được làm hoàn toàn thủ công, sản phẩm có dáng hình càng đẹp sẽ đáng giá được đôi tay tài hoa của người nghệ nhân làm gốm. Phương pháp tạo dáng sản phẩm thủ công hoàn toàn bằng tay bằng việc kết hợp giữa bàn tay cùng với bàn xoay để tạo nắn nên dáng gốm. Với đôi tay điệu nghệ và những động tác  vuốt đất uốn nắn, người thợ làng nghề sẽ tạo ra được hình dáng sản phẩm theo ý muốn.

sản xuất gốm sứ công nghiệp
sản xuất gốm sứ công nghiệp hiện nay

4. Trang trí và vẽ hoa văn

Thợ gốm trang trí sản phẩm bằng cách sử dụng bút lông vẽ trực tiếp các hoa văn hoạ tiết trang trí theo ý muốn. Tùy theo dáng gốm mà người thợ sẽ vẽ những hoa văn với những đường nét uốn lượn phù hợp nhất giúp tôn lên dáng gốm. Đây là bước khá quan trọng trong quy trình sản xuất gốm sứ, sau khi phơi khô, nghệ nhân sẽ dùng bút lông để vẽ, trang trí hoa văn, tăng tính nghệ thuật, hấp dẫn cho từng sản phẩm gốm sứ.

5. Tráng men sản phẩm

Sau khi sản phẩm đã được trang trí, các thợ làm gốm sẽ tiến hành nung sơ từng sản phẩm rồi đem ra tráng men trước khi nung. Cũng tùy theo từng loại, có những loại sản phẩm lại không cần thiết phải nung trước đó. Với các sản phẩm có kích thước lớn, người ta thường dùng phương pháp dội hoặc phun men, còn các sản phẩm kích thước nhỏ thường được nhúng men. Với cách làm truyền thống thì men được chế tạo theo phương pháp thủ công là phương pháp ướt. Người ta sẽ khuấy trộn tất cả những nguyên liệu làm men lại với nhau và trộn hoà với nước. Sau khi cho nó lắng xuống, họ sẽ loại bỏ phần nước ở trên và cặn bã ở phía dưới đáy. Họ sẽ chỉ lấy phần ở giữa để làm men gốm.

6. Nung sản phẩm gốm

Nung là công đoạn cuối cùng trong quy trình sản xuất gốm sứ. Để nung gốm sứ người ta thường dùng lò ếch, lò đàn hoặc lò bầu, lò hộp, sau đó sử dụng nguyên liệu là củi gỗ, than cám hoặc ga để nung gốm. Thông thường gốm được nung từ 600 đến 1350 độ C, tùy thuộc vào từng loại gốm sứ. Với gốm đất thường được nung ở 600-900 độ, gốm sành nâu nung ở 1100-120 độ, gốm sành xốp 1200-1250 độ, gốm sành trắng 1250-1280 độ, và đồ sứ thì cần nhiệt độ cao hơn, chúng được nung ở 1280-1350 độ C.

Ở nhiều làng nghề truyền thống thì nung gốm cũng được xem là một nghệ thuật . Nhiệt độ nung sẽ được điều chỉnh từ cao nhất đến thấp dần trong suốt quá trình nung sao cho hợp lý nhất. Sau khi nung xong họ sẽ bắt đầu quá trình làm nguội thành phẩm trong vòng 2 ngày 2 đêm và chỉnh sửa những khuyết tật cuối cùng trước khi đem ra thị trường

mẫu gốm sứ
mẫu gốm sứ đẹp trưng bày

7.Câu hỏi thường gặp

Quy trình sản xuất gốm sứ bao gồm những công đoạn nào?

Câu trả lời: Quy trình sản xuất gốm sứ bao gồm nhiều công đoạn, bao gồm: chuẩn bị nguyên liệu, trộn đất sét, nặn, khắc, sơn và nung.

Những loại gốm sứ được sản xuất phổ biến nhất là gì?

Câu trả lời: Những loại gốm sứ được sản xuất phổ biến nhất là gốm sứ trắng và gốm sứ phù sa.

Công nghệ sản xuất gốm sứ hiện đại sử dụng những thiết bị gì?

Câu trả lời: Công nghệ sản xuất gốm sứ hiện đại sử dụng các thiết bị như máy nén, máy ép, máy định hình, máy cắt, máy khoan, máy in phun, máy đánh bóng và lò nung điện.

Bài viết liên quan
Đặt hàng
087.790.7790